Bảo đảm quyền tiếp cận thông tin là một trong những yêu cầu quan trọng trong xây dựng Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa Việt Nam, góp phần phát huy quyền làm chủ của Nhân dân, nâng cao hiệu lực, hiệu quả quản lý nhà nước và xây dựng nền hành chính công khai, minh bạch. Trong bối cảnh chuyển đổi số đang diễn ra mạnh mẽ, việc ứng dụng hệ thống truyền thông và các nền tảng số đã mở ra phương thức mới để đưa thông tin pháp luật đến với người dân nhanh chóng, thuận tiện và hiệu quả hơn.
Nghị quyết số 57-NQ/TW của Bộ Chính trị xác định phát triển hạ tầng số, dữ liệu số, nền tảng số và xây dựng Nhà nước số là những nhiệm vụ trọng tâm nhằm nâng cao chất lượng phục vụ Nhân dân, bảo đảm người dân được tiếp cận thông tin nhanh chóng, thuận tiện, minh bạch và bình đẳng trên môi trường số. Quán triệt tinh thần đó, Nghị quyết Đại hội đại biểu Đảng bộ tỉnh Tuyên Quang lần thứ I, nhiệm kỳ 2025 – 2030 đã xác định khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số là một trong bốn nhiệm vụ, giải pháp chủ yếu, coi đây là động lực quan trọng thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội nhanh và bền vững. Ban Thường vụ Tỉnh ủy đã tập trung lãnh đạo, chỉ đạo quyết liệt việc triển khai Nghị quyết số 57-NQ/TW; đến nay tỉnh đã ban hành 156 văn bản lãnh đạo, chỉ đạo và cụ thể hóa các nhiệm vụ phù hợp với thực tiễn địa phương, đồng thời xây dựng cơ chế theo dõi, giám sát nhiệm vụ trên môi trường số theo hướng rõ người, rõ việc, rõ trách nhiệm, rõ tiến độ và rõ kết quả. Chuyển đổi số được triển khai đồng bộ trên ba trụ cột: Chính quyền số, kinh tế số và xã hội số; chú trọng phát triển hạ tầng số, dữ liệu dùng chung, dữ liệu mở, ứng dụng trí tuệ nhân tạo, dữ liệu lớn và mở rộng phủ sóng di động đến cơ sở. Nhờ đó, tỷ lệ hồ sơ trực tuyến cấp tỉnh đạt trên 86%, cấp xã đạt trên 99%; tỷ lệ giải quyết hồ sơ đúng hạn và trước hạn đều đạt trên 97%. Tuyên Quang đạt 96,35 điểm trong Bộ Chỉ số phục vụ người dân, doanh nghiệp trên Cổng Dịch vụ công quốc gia, xếp loại xuất sắc và đứng thứ 10/34 tỉnh, thành phố trong cả nước. Tỉnh cũng đang tiếp tục triển khai Tổ Công nghệ số cộng đồng đến từng xã, phường, thôn, tổ dân phố nhằm hỗ trợ người dân tiếp cận dịch vụ số, nâng cao kỹ năng số và thu hẹp khoảng cách số giữa các vùng, miền. Theo lộ trình năm 2026, Tuyên Quang tiếp tục thực hiện chuyển đổi số toàn diện với 24 chỉ tiêu cụ thể, phấn đấu duy trì 100% thủ tục hành chính đủ điều kiện được cung cấp trực tuyến toàn trình, nâng tỷ lệ hồ sơ xử lý trực tuyến lên trên 95%, 100% cơ quan nhà nước sử dụng hoàn toàn văn bản điện tử trong trao đổi công việc và bảo đảm an toàn, an ninh cho các hệ thống thông tin dùng chung của tỉnh.
Những năm gần đây, cùng với quá trình xây dựng chính quyền số và đẩy mạnh chuyển đổi số, công tác bảo đảm quyền tiếp cận thông tin của Nhân dân trên địa bàn tỉnh Tuyên Quang đã đạt nhiều kết quả tích cực. Các cơ quan, đơn vị trong tỉnh ngày càng quan tâm thực hiện công khai thông tin bằng nhiều hình thức phù hợp, tạo điều kiện thuận lợi để người dân và doanh nghiệp tiếp cận, khai thác thông tin chính thống một cách nhanh chóng, thuận tiện. Hệ thống Cổng thông tin điện tử của tỉnh và các sở, ban, ngành, địa phương được duy trì, vận hành ổn định; thường xuyên cập nhật các văn bản chỉ đạo, điều hành, văn bản quy phạm pháp luật, thủ tục hành chính, quy hoạch, kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội và các thông tin liên quan trực tiếp đến quyền, lợi ích hợp pháp của người dân và doanh nghiệp. Các cổng thông tin điện tử từng bước trở thành kênh thông tin chính thống quan trọng của tỉnh, cung cấp kịp thời chủ trương của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước, thông tin về hoạt động chỉ đạo, điều hành của cấp ủy, chính quyền các cấp, kết quả các kỳ họp Hội đồng nhân dân tỉnh và nhiều thông tin thiết yếu khác. Đồng thời, hệ thống này được kết nối với cơ sở dữ liệu quốc gia về pháp luật, giúp người dân và doanh nghiệp thuận lợi trong việc tra cứu, khai thác và sử dụng thông tin. Thông qua việc công khai, minh bạch thông tin trên môi trường số, tỉnh Tuyên Quang đã góp phần nâng cao hiệu lực, hiệu quả hoạt động của các cơ quan nhà nước, tăng cường sự giám sát của Nhân dân và bảo đảm ngày càng tốt hơn quyền tiếp cận thông tin của công dân theo quy định của pháp luật.

Đoàn viên, thanh niên xã Phố Bảng hướng dẫn người dân sử dụng dịch vụ công trực tuyến
Bên cạnh các cơ quan, đơn vị phát huy hiệu quả nhiều kênh truyền thông số như hệ thống thông tin cơ sở, trang thông tin điện tử, fanpage, Zalo Official Account nhằm cung cấp kịp thời thông tin chính thống đến người dân. Việc kết hợp giữa báo chí, phát thanh, truyền hình với các nền tảng số đã mở rộng phạm vi tiếp cận thông tin, đáp ứng nhu cầu ngày càng đa dạng của Nhân dân trong môi trường số. Cùng với đó, việc xây dựng chính quyền số, phát triển dịch vụ công trực tuyến, cơ sở dữ liệu quốc gia kết nối với địa phương và hệ thống quản lý văn bản điện tử đã góp phần hình thành môi trường quản trị hiện đại, tạo điều kiện để người dân dễ dàng tra cứu thông tin, thực hiện thủ tục hành chính trên môi trường mạng, qua đó tiết kiệm thời gian, chi phí và nâng cao tính công khai, minh bạch trong hoạt động của các cơ quan nhà nước. Công tác phổ biến, giáo dục pháp luật trên địa bàn tỉnh cũng được đổi mới theo hướng hiện đại, đa nền tảng. Nhiều hình thức truyền thông như infographic, video ngắn, chuyên mục hỏi - đáp pháp luật, các sản phẩm truyền thông trên mạng xã hội và từng bước ứng dụng trí tuệ nhân tạo đã góp phần đưa thông tin pháp luật đến gần hơn với người dân, giúp người dân dễ tiếp cận, dễ hiểu và dễ vận dụng trong thực tiễn.
Bên cạnh những kết quả đạt được, việc bảo đảm quyền tiếp cận thông tin của Nhân dân trên môi trường số vẫn còn một số khó khăn, thách thức. Khoảng cách về chuyển đổi số giữa khu vực đô thị với vùng nông thôn, vùng sâu, xa còn lớn; một bộ phận người dân, nhất là người cao tuổi, còn hạn chế trong việc tiếp cận và sử dụng các nền tảng số. Cùng với đó, sự lan truyền của thông tin sai lệch, tin giả trên không gian mạng đòi hỏi các cơ quan nhà nước phải chủ động hơn trong việc cung cấp thông tin chính thống, kịp thời và chính xác. Để đáp ứng yêu cầu trong giai đoạn mới, các cơ quan, đơn vị cần tiếp tục đổi mới phương thức cung cấp thông tin theo hướng hiện đại, đẩy mạnh ứng dụng khoa học, công nghệ, trí tuệ nhân tạo và các nền tảng số; đồng thời nâng cao năng lực cho đội ngũ cán bộ, công chức, viên chức, nhất là những người trực tiếp thực hiện nhiệm vụ cung cấp thông tin và truyền thông. Cùng với đó, cần tăng cường hướng dẫn người dân khai thác các nguồn thông tin chính thống, nâng cao kỹ năng nhận diện, kiểm chứng thông tin và sử dụng thông tin có trách nhiệm trên không gian mạng. Trong bối cảnh chuyển đổi số, bảo đảm quyền tiếp cận thông tin của Nhân dân không chỉ là yêu cầu của pháp luật mà còn là trách nhiệm của các cơ quan nhà nước trong phục vụ Nhân dân. Tiếp tục đổi mới phương thức cung cấp thông tin trên nền tảng số sẽ góp phần xây dựng chính quyền công khai, minh bạch, gần dân và phục vụ người dân ngày càng hiệu quả.
Trần Thảo
Nguồn: Ban Biên tập