Tại thôn Đèo Trám, xã Tiến Bộ có trên 50 hộ gia đình người Nùng sinh sống. Vào ngày Thìn, tháng 3 âm lịch, người dân Nùng sẽ tập trung đến đình làng, tổ chức đóng góp đồ lễ theo đầu hộ, cùng nhau mổ lợn, gà để cúng và thắp hương; người tiến hành làm lễ là một thầy mo hoặc người cao niên trong làng. Sau buổi lễ, người dân sẽ ăn uống và tổ chức các hoạt động vui chơi, giải trí tại nhà văn hóa của thôn... Tất cả các hoạt động đều mang ý nghĩa cầu mong cho một năm mới đầy niềm vui, hạnh phúc và thành công.

Người Nùng ở huyện Yên Sơn tiến hành tảo mộ vào một ngày đẹp trong tháng 3 âm lịch

Khác với người dân tộc Tày vẫn hay chọn ngày mồng 3/3 để tảo mộ. Người Nùng ở huyện Yên Sơn không nhất thiết đi tảo mộ vào ngày mùng 3/3, mà có thể chọn một ngày đẹp trong tháng 3 để đi tảo mộ, thắp nhang cho người thân đã khuất. Trong những ngày này, các thành viên trong gia đình sẽ có mặt đông đủ, các con cháu đi làm ăn, hay lập gia đình ở xa vẫn cố về để thắp nhang cúng bái, tỏ lòng hiếu kính, bởi cả năm mới có một dịp Thanh Minh là dịp để ông bà, cha mẹ và những người đã mất có thể gặp lại con cháu và mong muốn được người đã khuẩn phù hộ. Người dân thường chuẩn bị sắm sửa mâm cỗ, vàng hương đi tảo mộ, thắp nhang sớm, xin phép thần thổ địa rồi phát cỏ, vệ sinh khu mộ, rồi kính cẩn cúng bái, rót rượu mời người thân đã khuất về dùng cỗ để tưởng nhớ đến những người thân yêu đã ra đi.

Ngày lễ Tết Thanh Minh là một nét văn hoá đặc sắc của nhiều dân tộc ở Việt Nam. Với những nét đặc trưng riêng biệt và sự đa dạng trong hoạt động, Tết Thanh minh Người Nùng đang sinh sống trên địa bàn huyện Yên Sơn đang được người dân gìn giữ nguyên vẹn với giá trị nhân văn, giáo dục sâu sắc, thể hiện truyền thống “Uống nước nhớ nguồn”. Đây là những nét đẹp cần tiếp tục được gìn giữ và phát huy.

Bàn Thị Chuyên, Ban Dân vận Tỉnh uỷ