Lũng Cú địa đầu cực Bắc của Tổ quốc, nơi nhiều dân tộc anh em cùng sinh sống, mang đậm bản sắc văn hóa truyền thống. Bên cạnh những giá trị tốt đẹp được gìn giữ qua nhiều thế hệ, trên địa bàn vẫn còn tồn tại một số phong tục, tập quán lạc hậu như tảo hôn, hôn nhân cận huyết thống, mê tín dị đoan, tổ chức cưới hỏi, ma chay rườm rà, tốn kém… Những hủ tục này không chỉ ảnh hưởng đến chất lượng cuộc sống của người dân mà còn cản trở sự phát triển kinh tế - xã hội, tiềm ẩn nguy cơ phát sinh các vấn đề về an ninh, trật tự.

Nhận thức rõ điều đó, những năm qua, cấp ủy, chính quyền các cấp luôn quan tâm lãnh đạo, chỉ đạo công tác xây dựng đời sống văn hóa trong vùng đồng bào dân tộc thiểu số, trọng tâm là từng bước xóa bỏ các phong tục, tập quán lạc hậu, xây dựng nếp sống văn minh theo tinh thần Nghị quyết số 89-NQ/TU ngày 12/5/2026 của Ban Thường vụ Tỉnh ủy Tuyên Quang về xây dựng nếp sống văn minh trong Nhân dân các dân tộc tỉnh Tuyên Quang. Tuy nhiên, đây là nhiệm vụ khó, không thể thực hiện bằng các biện pháp hành chính đơn thuần mà đòi hỏi sự kiên trì, mềm dẻo trong công tác tuyên truyền, vận động để người dân tự giác thay đổi nhận thức, gìn giữ những giá trị văn hóa tốt đẹp và loại bỏ những tập tục không còn phù hợp. Thấm nhuần lời dạy của Bác Hồ, Chi bộ và Công an xã Lũng Cú luôn xác định công tác dân vận là nhiệm vụ xuyên suốt, là cầu nối gắn kết giữa lực lượng Công an với Nhân dân. Với phương châm “trọng dân, gần dân, hiểu dân, học dân và có trách nhiệm với dân”, cán bộ, chiến sĩ Công an xã đã cụ thể hóa tinh thần “Vì Nhân dân phục vụ” bằng nhiều việc làm thiết thực, hiệu quả, góp phần giữ vững an ninh trật tự ngay từ cơ sở.

Thiết thực hưởng ứng phong trào thi đua “Ba nhất: Kỷ luật nhất – Trung thành nhất – Gần dân nhất”, Chi bộ Công an xã phát huy vai trò hạt nhân lãnh đạo, đề cao trách nhiệm nêu gương của cán bộ, đảng viên. Mỗi cán bộ, chiến sĩ vừa là người thực thi pháp luật, vừa là tuyên truyền viên, dân vận viên, thường xuyên bám địa bàn, bám thôn, lắng nghe tâm tư, nguyện vọng của Nhân dân để kịp thời tuyên truyền, vận động và giải quyết những vấn đề phát sinh ngay từ cơ sở.

Trong 6 tháng đầu năm 2026, Chi bộ Công an xã đã tổ chức 03 buổi tuyên truyền lồng ghép tại các cuộc họp thôn, tập trung phổ biến chủ trương của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước; tuyên truyền về phương thức, thủ đoạn hoạt động của các loại tội phạm; nâng cao ý thức chấp hành pháp luật; đồng thời vận động Nhân dân từng bước xóa bỏ các hủ tục, phong tục, tập quán lạc hậu trong việc cưới, việc tang, xây dựng nếp sống văn minh và phát huy vai trò tiên phong, gương mẫu của cán bộ, đảng viên. Với cách tuyên truyền gần gũi, dễ hiểu, phù hợp với phong tục, tập quán của đồng bào, nhiều chủ trương của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước đã từng bước đi vào cuộc sống, tạo được sự đồng thuận và hưởng ứng tích cực của Nhân dân.

Công an xã Lũng Cú phối hợp với cấp ủy, chính quyền, các ban, ngành, đoàn thể và người có uy tín tổ chức tuyên truyền, vận động Nhân dân xóa bỏ hủ tục, phong tục, tập quán lạc hậu; phòng, chống tảo hôn, hôn nhân cận huyết thống, mê tín dị đoan, góp phần xây dựng đời sống văn hóa, giữ vững an ninh, trật tự ngay từ cơ sở

Xuất phát từ yêu cầu thực tiễn tại địa bàn vùng đồng bào dân tộc Mông, Công an xã Lũng Cú đã chủ động lựa chọn và triển khai mô hình “Vận động Nhân dân xóa bỏ những hủ tục, lạc hậu trong đám tang của dân tộc Mông tại thôn Thèn Pả, xây dựng đời sống mới nơi biên cương cực Bắc”. Từ hiệu quả bước đầu đạt được, mô hình đã được Công an tỉnh Tuyên Quang lựa chọn là 01 trong 03 mô hình “Dân vận khéo” tiêu biểu của lực lượng Công an trong lĩnh vực vận động Nhân dân xóa bỏ hủ tục, phong tục, tập quán lạc hậu; thực hiện nếp sống văn minh trong việc cưới, việc tang, lễ hội; đồng thời giữ gìn, phát huy và làm giàu bản sắc, giá trị văn hóa truyền thống tốt đẹp của các dân tộc. Đây không chỉ là sự ghi nhận đối với cách làm sáng tạo, hiệu quả của Công an xã Lũng Cú mà còn tiếp tục khẳng định vai trò nòng cốt của lực lượng Công an cơ sở trong công tác dân vận, góp phần nâng cao nhận thức của Nhân dân, xây dựng đời sống văn hóa và giữ vững an ninh, trật tự khu vực biên giới.

Một trong những kết quả nổi bật của mô hình “Dân vận khéo” là công tác tuyên truyền, vận động Nhân dân thực hiện nếp sống văn minh trong việc tang. Xác định đây là nội dung liên quan trực tiếp đến phong tục, tập quán lâu đời của đồng bào nên cán bộ, chiến sĩ Công an xã luôn kiên trì “đi từng ngõ, gõ từng nhà”, trực tiếp gặp gỡ, giải thích, vận động để người dân hiểu rõ ý nghĩa của việc tổ chức tang lễ theo nếp sống mới. Để công tác tuyên truyền đạt hiệu quả, cán bộ, chiến sĩ Công an xã luôn lựa chọn hình thức phù hợp với đặc điểm từng địa bàn, từng nhóm đối tượng. Đối với đồng bào dân tộc Mông, nhiều nội dung được tuyên truyền trực tiếp bằng tiếng Mông; kết hợp phát huy vai trò của người có uy tín, trưởng thôn, bí thư chi bộ và các tổ chức đoàn thể trong vận động Nhân dân. Chính cách làm gần gũi, dễ hiểu, tôn trọng phong tục, tập quán của đồng bào đã giúp nhiều chủ trương của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước từng bước đi vào cuộc sống, tạo được sự đồng thuận và hưởng ứng tích cực của Nhân dân. Không chỉ tuyên truyền bằng lời nói, Chi bộ Công an xã Lũng Cú đã đưa công tác dân vận đi vào những việc làm cụ thể, thiết thực, tạo chuyển biến rõ nét trong đời sống của đồng bào. Một trong những kết quả nổi bật là tuyên truyền, vận động Nhân dân thực hiện nếp sống văn minh trong việc tang đã vận động thành công 02/02 gia đình có người qua đời gồm gia đình bà Thò Thị Sé (mất ngày 30/3/2026) và gia đình bà Sình Thị Mua (mất ngày 17/5/2026) chấp hành nghiêm các quy định của thôn, xã và cấp trên về tổ chức tang lễ theo nếp sống mới. Kết quả này không chỉ góp phần từng bước xóa bỏ các hủ tục, giảm chi phí, thời gian tổ chức tang lễ mà còn nâng cao nhận thức của người dân, xây dựng đời sống văn hóa ở khu dân cư.

Bên cạnh đó, Chi bộ và Công an xã cũng đặc biệt chú trọng công tác hòa giải các mâu thuẫn phát sinh trong Nhân dân. Điển hình là vụ việc tranh chấp đất đai giữa gia đình ông Mua Mí Dìa và ông Lầu Pà Của, thôn Thèn Pả. Nhận thức rõ công tác dân vận chỉ đạt hiệu quả khi được thực hiện bằng sự chân thành, kiên trì và thấu hiểu phong tục của đồng bào, cán bộ, chiến sĩ Công an xã đã nhiều lần trực tiếp đến từng gia đình gặp gỡ, trao đổi, lắng nghe tâm tư, nguyện vọng của các bên; đồng thời phân tích rõ các quy định của pháp luật về quản lý, sử dụng đất đai, hướng dẫn giải quyết trên tinh thần thượng tôn pháp luật, giữ gìn tình làng nghĩa xóm và đoàn kết trong cộng đồng. Với cách làm gần dân, tôn trọng phong tục, tập quán của đồng bào, lực lượng Công an từng bước tạo dựng được niềm tin, sự đồng thuận của người dân. Sau nhiều lần tuyên truyền, vận động và hòa giải, hai gia đình đã thống nhất phương án giải quyết, tự nguyện chấm dứt tranh chấp, ký biên bản hòa giải thành. Kết quả này không chỉ thể hiện sự chuyển biến tích cực trong nhận thức, ý thức chấp hành pháp luật của người dân mà còn góp phần ngăn ngừa các mâu thuẫn phát sinh thành điểm nóng, giữ vững an ninh trật tự, củng cố khối đại đoàn kết toàn dân trên địa bàn.

Cán bộ Công an xã Lũng Cú cùng chính quyền địa phương gặp gỡ, tuyên truyền, vận động Nhân dân bằng tiếng Mông tại cơ sở.

Không chỉ dừng lại ở việc vận động Nhân dân thực hiện nếp sống văn minh hay hòa giải các mâu thuẫn phát sinh tại cơ sở, Chi bộ và Công an xã Lũng Cú còn đẩy mạnh công tác dân vận gắn với thực hiện các nhiệm vụ chính trị, góp phần nâng cao hiệu quả quản lý nhà nước về an ninh, trật tự. Cán bộ, chiến sĩ thường xuyên xuống từng thôn, bản, đến từng hộ gia đình tuyên truyền, hướng dẫn người dân cài đặt, kích hoạt và sử dụng tài khoản định danh điện tử VNeID, khai thác các tiện ích của dịch vụ công trực tuyến, từng bước hình thành thói quen sử dụng các nền tảng số trong giải quyết thủ tục hành chính…Cùng với đó, lực lượng Công an xã tăng cường tuyên truyền, vận động Nhân dân tự giác giao nộp và tích cực phát hiện, tố giác các hành vi tàng trữ, sử dụng trái phép vũ khí, vật liệu nổ, công cụ hỗ trợ; nâng cao ý thức phòng, chống tội phạm, phòng cháy, chữa cháy, bảo đảm trật tự, an toàn giao thông và cảnh giác trước các phương thức, thủ đoạn lừa đảo trên không gian mạng. Thông qua cách làm gần dân, sát dân, nói cho dân hiểu, làm để dân tin, nhiều chủ trương, chính sách của Đảng, pháp luật của Nhà nước đã được người dân đồng thuận, tự giác thực hiện, góp phần xây dựng thế trận an ninh nhân dân ngày càng vững chắc ngay từ cơ sở.

Từ những việc làm cụ thể, gần dân và vì dân, công tác dân vận của Chi bộ Công an xã Lũng Cú đã mang lại nhiều chuyển biến tích cực. Nhiều hộ dân từng có tư tưởng lạc hậu, vi phạm pháp luật nay đã nâng cao nhận thức, chấp hành tốt chủ trương của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước. Tình trạng tảo hôn, hôn nhân cận huyết thống từng bước được ngăn chặn; việc tàng trữ, sử dụng vũ khí tự chế giảm rõ rệt; ý thức giữ gìn an ninh trật tự, xây dựng đời sống văn hóa ngày càng được nâng cao. Mỗi buổi tuyên truyền, mỗi vụ việc được hòa giải thành công, mỗi gia đình tự giác thực hiện nếp sống văn minh đều góp phần củng cố niềm tin của Nhân dân đối với lực lượng Công an, phát huy sức mạnh của phong trào toàn dân bảo vệ an ninh Tổ quốc ngay từ cơ sở.

Phát huy những kết quả đã đạt được, thời gian tới, Chi bộ và Công an xã Lũng Cú tiếp tục đổi mới mạnh mẽ nội dung, phương thức công tác dân vận theo hướng gần dân, sát dân, trọng dân, hiểu dân và có trách nhiệm với Nhân dân; bám sát địa bàn, lắng nghe tâm tư, nguyện vọng của Nhân dân, lấy sự hài lòng của người dân làm thước đo chất lượng, hiệu quả công tác. Mỗi cán bộ, đảng viên, chiến sĩ không chỉ là lực lượng nòng cốt trong bảo đảm an ninh, trật tự mà còn là những tuyên truyền viên tích cực, góp phần lan tỏa những giá trị tốt đẹp, củng cố niềm tin của Nhân dân đối với Đảng, Nhà nước và lực lượng Công an nhân dân.

Cùng với đó, Công an xã tiếp tục phát huy vai trò tham mưu, chủ động phối hợp với cấp ủy, chính quyền, Mặt trận Tổ quốc, các tổ chức chính trị - xã hội và đội ngũ người có uy tín trong cộng đồng để đẩy mạnh tuyên truyền, vận động Nhân dân xóa bỏ hủ tục, phong tục, tập quán lạc hậu; phòng, chống tảo hôn, hôn nhân cận huyết thống, mê tín dị đoan; nâng cao ý thức chấp hành pháp luật, xây dựng nếp sống văn minh, giữ gìn và phát huy bản sắc văn hóa tốt đẹp của đồng bào các dân tộc. Trọng tâm là triển khai hiệu quả Nghị quyết số 89-NQ/TU ngày 12/5/2026 của Ban Thường vụ Tỉnh ủy Tuyên Quang về xây dựng nếp sống văn minh trong Nhân dân các dân tộc tỉnh Tuyên Quang. Qua đó, từng bước tạo chuyển biến rõ nét về nhận thức và hành động trong mỗi cán bộ, đảng viên và người dân; xây dựng môi trường văn hóa lành mạnh, củng cố khối đại đoàn kết toàn dân tộc, giữ vững an ninh chính trị, trật tự an toàn xã hội ngay từ cơ sở, góp phần xây dựng vùng biên Lũng Cú ngày càng bình yên, phát triển và giàu bản sắc.

Với tinh thần “trọng dân, gần dân, hiểu dân, học dân và có trách nhiệm với dân”, mỗi cán bộ, chiến sĩ Công an xã Lũng Cú sẽ tiếp tục là những “dân vận viên khéo”, tận tụy, trách nhiệm trong phong trào thi đua “Dân vận khéo”, góp phần thực hiện thắng lợi phong trào thi đua “Ba nhất: Kỷ luật nhất – Trung thành nhất – Gần dân nhất”, xây dựng lực lượng Công an cơ sở thật sự trong sạch, vững mạnh, chính quy, tinh nhuệ, hiện đại; xứng đáng là điểm tựa tin cậy của Nhân dân, góp phần xây dựng Lũng Cú ngày càng bình yên, văn minh và phát triển bền vững.

Hà Thắng – Khánh An